Πέντε χρόνια μετά τον καταστροφικό σεισμό της 30ης Οκτωβρίου του 2020, η εισαγγελέας πρωτοδικών Σάμου διεξάγει έρευνα σχετικά με τη σκανδαλωδώς αργή αποκατάσταση του βλαφθέντος κτιριακού αποθέματος της νήσου, καθώς και για το κατά πόσον αυτό αποτελεί κίνδυνο για τη δημόσια ασφάλεια. Και ορθώς πράττει.

Ως Διοικητικό Συμβούλιο της Νομαρχιακής Επιτροπής του Τ.Ε.Ε. της Π.Ε. Σάμου, κύριε Μητσοτάκη, θα θέλαμε να σας διαβεβαιώσουμε εκ των προτέρων ως προς αυτό: στον επόμενο, μεσαίας ή μεγάλης έντασης σεισμό, που μπορεί να συμβεί ανά πάσα στιγμή, δεν θα θρηνήσουμε «μόνο» δύο νεκρά παιδιά. Στη Σάμο θα γίνει μακελειό.

Όλα αυτά τα χρόνια, μόνο το 25% περίπου των κατατεθειμένων μελετών επισκευής και ανακατασκευής κτιρίων έχει εγκριθεί από την αρμόδια υπηρεσία του κράτους (ΔΑΕΦΚ). Ως προς εκείνες που έχουν περαιωθεί οι διαδικασίες επισκευής και ανακατασκευής, ας μην το θίξουμε καλύτερα.

Το αποτέλεσμα, πέραν των αυτονόητων κοινωνικών και οικονομικών επιπτώσεων για τους πολίτες και τον τόπο, είναι οι πόλεις και τα χωριά μας να βρίσκονται ναρκοθετημένα από χιλιάδες κτίρια που κινδυνεύουν, σε μία μόλις στιγμή, να καταρρεύσουν μερικώς ή ολικώς πάνω στα κεφάλια των πολιτών και των παιδιών μας. Και αυτό σε ένα ευνομούμενο, δημοκρατικό, ευρωπαϊκό κράτος.

Ένα κράτος το οποίο δεν επιτρέπει, από την 17η Αυγούστου του τρέχοντος έτους, στους πολίτες να καταθέσουν τις απαραίτητες αιτήσεις και μελέτες για την επισκευή και ανακατασκευή των κτιρίων τους, καθώς αποφασίστηκε από την ηγεσία του Υπουργείου, του πολιτικού σας προσωπικού, να μην δοθεί περαιτέρω παράταση. Παράταση για τη μοναδική διαθέσιμη νόμιμη διαδικασία αποκατάστασης των σεισμόπληκτων κτιρίων, τη μοναδική νόμιμη διαδικασία για να καταστεί ασφαλές το κτιριακό απόθεμα, τη μοναδική νόμιμη διαδικασία για να επανακτηθούν οι χαμένες περιουσίες και οι κόποι μιας ζωής.

Οι λόγοι μιας τέτοιας επικίνδυνης αστοχίας του κρατικού μηχανισμού είναι πολλοί. Όμως μπορούμε να εντοπίσουμε τους τρεις βασικότερους, στους οποίους οφείλεται αυτή η πολύ επικίνδυνη καθυστέρηση.

Πρώτον, η τραγική υποστελέχωση της αρμόδιας υπηρεσίας. Οι μηχανικοί και το λοιπό επιστημονικό και διοικητικό προσωπικό που στελεχώνουν τη ΔΑΕΦΚ είναι τόσο αριθμητικά περιορισμένοι, που ο καθένας και η καθεμία έχει στο χαρτοφυλάκιό του δεκάδες ή και εκατοντάδες υποθέσεις. Οι υποθέσεις αυτές είναι πολύπλοκες, απαιτούν επιτόπιες αυτοψίες, εις βάθος μελέτη των προτεινόμενων στατικών επεμβάσεων από ιδιώτες μηχανικούς, καθώς και νομικό, οικονομικό και γραφειοκρατικό έλεγχο.

Δεύτερον, η πλήρης αδιαφορία για την αποκατάσταση της Σάμου. Ειδικά μετά τις καταστροφές του Daniel, όλη η προσοχή της υπηρεσίας επικεντρώθηκε στη Θεσσαλία. Καμία ή σχεδόν καμία πρόοδος δεν σημειώθηκε στη Σάμο και σε άλλες σεισμόπληκτες ή πυρόπληκτες περιοχές για περίπου ενάμιση χρόνο. Ακόμα και τώρα, μετά την ίδρυση του αυτοτελούς τμήματος της ΔΑΕΦΚ για το Αιγαίο και την Κρήτη, μηχανικοί και προσωπικό της υπηρεσίας εργάζονται σε περιοχές εκτός της γεωγραφικής τους δικαιοδοσίας, όπως στις πρόσφατες πυρκαγιές της Αττικής. Παρακαλούμε ρωτήστε το πολιτικό σας προσωπικό και, αν είναι διαφορετικά, διαψεύστε μας.

Τρίτον, η ανεπαρκής οικονομική αποζημίωση των δικαιούχων. Τα ποσά που δίνονται από το κράτος και τα πιστωτικά ιδρύματα για την αποκατάσταση των κτιρίων επαρκούν μόνο για το 50-60% του πραγματικού κόστους των εργασιών, χωρίς να υπολογίζεται η αμοιβή των ιδιωτών μηχανικών. Επιπλέον, τα πιστωτικά ιδρύματα δεν χορηγούν τα άτοκα δάνεια στους δικαιούχους, όπως υποχρεούνται από τον νόμο, επικαλούμενα διάφορες δικαιολογίες. Αυτό αποδεικνύεται από τη μείωση του αριθμού των υποθέσεων που έχουν λάβει τη δεύτερη και τρίτη δόση της στεγαστικής συνδρομής σε σχέση με τον αριθμό των εγκεκριμένων αδειών αποκατάστασης.

Αξιότιμε κύριε Πρωθυπουργέ, ποιος είναι θεσμικά υπεύθυνος για όλη αυτή την κατάσταση; Είναι το Ελληνικό Κράτος, η κυβέρνηση, εσείς. Εκτιμούμε ότι πιθανώς δεν έχετε ενημερωθεί επαρκώς από τους συνεργάτες σας για την πραγματική κλίμακα του προβλήματος. Όμως τώρα έχετε ενημερωθεί, και εάν συμβεί κάτι, θα είστε πλέον προσωπικά υπεύθυνος.

Ως εκ τούτου, σας ζητάμε επιτακτικά να δώσετε εντολή στο πολιτικό σας προσωπικό να πράξει άμεσα τα εξής: να δοθεί παράταση τουλάχιστον ενός έτους για την κατάθεση νέων μελετών και δικαιολογητικών σε όλες τις περιπτώσεις για τη Σάμο και τις λοιπές εκπρόθεσμες πληγείσες περιοχές, να διπλασιαστεί κατ’ ελάχιστον ο αριθμός των μηχανικών και λοιπών λειτουργών της ΔΑΕΦΚ-ΑΚ, και να σταματήσει η υπηρεσία να εργάζεται σε υποθέσεις πέραν της γεωγραφικής της δικαιοδοσίας (Αιγαίο και Κρήτη).

Επιπλέον, σας καλούμε να προγραμματίσουμε συνάντηση μαζί σας, είτε στη Σάμο είτε στο γραφείο σας, για να σας παρουσιάσουμε από κοντά την κατάσταση και τις προτάσεις μας για την επιτάχυνση της αποκατάστασης του νησιού μας και των άλλων πληγεισών περιοχών.

Υ.Γ. Είναι αλήθεια, κύριε Μητσοτάκη, πως έχουμε ακούσει και διαβάσει πολλές όμορφες δηλώσεις και δεσμεύσεις από εσάς. Όμως, όπως είχε γράψει ο πραγματιστής φιλόσοφος της σχολής του Σικάγο, William James: «Ακόμα να δούμε το Cash Value αυτών».

Με εκτίμηση,
Η Νομαρχιακή Επιτροπή Σάμου του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας Βορείου Αιγαίου.